بد هضمي:

بد هضمي:

بد هضمي: دګیډې په پورتنۍ برخه کې حاد، مزمن او یا متکرر درد, پړسوب یا ګیس، سوزش او نارامۍ ته بدهضمي ویل کیږي.
د نړۍ د محققانونړیوالې کمټې(Rome III) له نظره بدهضمي د ګیدې په پورتنۍ برخه کې د درد یا سوزش احساس، ژر مړیدلو او دغذا څخه وروسته د ګیډې پړسوب ته په ټوله کې بدهضمي ویل کیږي.

دبدهضمۍ لاملونه یا اسباب:

دغذا او درملو نه تحمل:
ژر ژر خوراک کول، دغذا سم نه میده کول په خوله کې، غوړې غذاګانې، زیات کافي یا چای څښل او ځینې دواګانې د بدهضمۍ سبب کیږي.

وظیفوي بدهضمي:
په ¾ برخه ناروغانوکې دبدهضمۍ علت معلوم نه وي اوبدهضمي پکې د هضمي حسي عصبي سیستم د زیات تحریکیدو، دغذا سره دهضمي سیستم د نه تطابق، دمعدې ناوخته تخلیې او نورو رواني اوټولنیز ستونزو له کبله منځته راځي چې درملنه یې هم ستونزمنه ده.

دهضمي سیستم د لومن ستونزې:
په دې حالت کې بدهضمي په ۵-۱۵% واقعاتو کې دمعدې اوکلمو دجدارد زخمونو، ۲۰% پیښو کې دمعدې دمحتویاتوله برګشت څخه مرۍ ته او له یو فیصد څخه کم حالاتوکې دمعدې کنسر له کبله رامنځته کیږي. نور عوامل یې دمعدې دحرکاتو ضعف، دلکتوز نه هضم، دغذا دجذب ستونزې او ځینې میکروبونه بلل شوي.

د H.pylori انتان:
نوموړی میکروب د بدهضمی یو مهم سبب دی.

دپانقراس ناروغي:
مزمن پانقراټایـټـس او دپانقراص کارسینوما دبدهضمۍ مهم عوامل دي اما پدې حالت کې ناروغ شدید اعراض لري لکه دوزن بایلل، یې اشتهايي، شدید دردونه، ژیړی او نور.

د صفراوي لارو ستونزې:
د صفراء او طفراوي لارو تیږې او التهاب هم د ګیډې د دردونو او بدهضمۍ باعث کیږي او باید پام ورته وشي.

دبدهضمۍ نور اسباب:
دشکر، تایراید، پښتورګو، زړه، دهضمي کنسرونو، دمعدې مزمن التهاب او دکلمو دوینې دکمښت ناروغیو له کبله اوهمدارنګه دحمل په دوره کې بدهضمي په ناروغانو کې رامنځته کیږي.

دبدهضمۍ اعراض اوعلایم په لاندې ډول دي:
د معدې اوګیډې دردونه او یا سوزش، ژر مړیدل اوډوډۍ ته زړه نه کیدل، دمعدې اوګیډې کیس نیول او پړسوب، دلبدي او استفراق دبدهضمۍ یا dyspepsia د پام وړ اعراض او علایم دي.
دیادولو وړ ده چې که چیرې دپام وړ وزن بایلل، دوامداره استفراقات، دمعدې اوګیډې دردونه، دغذا دتیرولو ستونزې، د استفراق سره دوینې موجودیت او یا په غایطه موادو کې وینه شتون ولري سمدستي باید له ډکتر سره مشوره ترسره اوناروغ ته اندوسکوپي اجرا شي.
دغه او د معدې نور ټول ناروغان باید له کومو خوراکونو څنګ وکړي؟
ـ زیاته وازدې لرونکي غوښه
ـ زیات غوړین خوراکونه
ـ مرچ لرونکي خوراکونه
ـ کاربن لرونکي ګازي مشروبات لکه پیپسي، کولا او نور
ـ کافي او چای
ـ لیمو، مالټه او نارنج
ـ بانجان او د بانجانو جوس
ـ چاکلیټ
له ښاغلي عصمت څپاند نه په مننې.



بد هضمي: روغتيا معلوماتي
t